ตอบคำถาม เกี่ยวกับการทำงาน หางาน สมัครงาน

โบนัส มากน้อย ขึ้นอยู่กับอะไรกันแน่ ฟ้องร้องได้ไหม

men >> work >> worktips

ท่านผู้อ่านทุกท่านครับ ผจก.ลิ้นทอง ได้รับข้อความที่ถามเข้ามามากมาย และที่ถามไปยัง ดร.วิชัย ด้วย สำหรับคำถามที่ฮิตมากๆในเดือน มกราคม เช่นนี้ คือ ปัญหาเรื่อง โบนัส

ปัญหา เรื่อง งาน ทำงาน โบนัส

“โบนัส คำนวณจากอะไร”

“ทำไม กลุ่มบริษัทรถยนต์ จ่ายโบนัสให้เยอะมากๆ มากกว่า ธุรกิจอื่นๆ”

“ทำไมบริษัทผมมี ผลรายได้ก็ดี อะไรก็ดี แต่ปีนี้ เขาบอกว่า จะให้โบนัสน้อยกว่าปีที่แล้ว”

“บางปีได้โบนัส บางปีไม่ได้โบนัส ถือว่าบริษัทผิดต่อพนักงาน ฟ้องร้องได้หรือเปล่าคะ”

มาเคลียร์ปัญหาเหล่านี้ให้เข้าใจกันครับ

1. โบนัสคำนวณมาจากอะไร?

โดยส่วนใหญ่ โบนัสคือ ของขวัญพิเศษ ที่ทางเจ้านาย เจ้าของกิจการ หรือผู้บริหารนำมาจาก “ผลกำไร” ในปีนั้นๆ มาแบ่งจ่ายให้กับพนักงาน ซึ่งมักเรียกเป็นจำนวน “เท่าของเงินเดือน” เพื่อให้ง่ายต่อการเข้าใจ คนที่เงินเดือนเยอะก็ได้โบนัสเยอะไปด้วย

ต้องเข้าใจจุดนี้ว่า โบนัส นำมาจาก “ผลกำไร” ไม่ใช่ “รายได้” นะครับ

ปัญหา งาน ทำงาน โบนัส

สำหรับคนที่ยังงง “รายได้” คือ ยอดขายสินค้า ยอดรายได้ที่ยังไม่ได้หักต้นทุน ค่าแรง ค่าน้ำ ค่าไฟ นะครับ เมื่อหักทุกส่วนแล้ว มีเงินเหลือเรียกว่า “กำไร” ถ้าติดลบชักหน้าไม่ถึงหลังก็เรียก “ขาดทุน”

เมื่อกำไร แล้วเจ้าของกิจการก็อยากจะตอบแทนลูกน้อง พนักงาน (แทนที่จะเก็บกำไรเข้าตัวทั้งหมด) ด้วยการแบ่งคืนมาเป็นโบนัส แต่จะตัดมากี่มากน้อย แล้วแต่การตัดสินใจของผู้บริหารครับ

2. บริษัทต่างกัน โบนัสต่างกัน

เรื่องนี้ นอกจากความขยันก้าวหน้าของบริษัท ก็เป็นเรื่องของโชคดี โชคร้าย ตามสภาพเศรษฐกิจ และสายอาชีพที่เรียนน่ะครับ คือ ที่เท่าที่ทราบ สายกลุ่มพลังงาน กลุ่มรถยนต์มักจะมีโบนัสสูง เพราะผลกำไรค่อนข้างดี ใครเรียนสายงานทางนี้ก็สบายไป (บางบริษัท ก็เลือกให้ค่าจ้าง เงินเดือน ต่ำกว่าปกติ แล้วไปตอบแทนเป็นโบนัสสูงๆแทนก็มี)

แต่ทั้งนี้ แต่ละฝ่าย แต่ละแผนกก็มีโอกาสจะได้โบนัสไม่เท่าเทียมกัน บริษัทบางที่ (ตัวอย่าง บริษัทกลุ่มพลังงานต่างชาติแห่งหนึ่ง) จะมองว่าหน่วยธุรกิจจะเป็นหน่วยหน้า ถ้าผลกำไรดีจะให้หน่วยนี้มากกว่าหน่วยสนับสนุน หรือจะให้โบนัสกับหน่วยที่ทำผลงานดีมากกว่าหน่วยที่ทำงานด้อยกว่าก็ได้ คุณต้องเข้าใจหลักการความคิดในการให้โบนัสของบริษัทคุณไว้ด้วยครับ

แต่บางทีก็มีผันผวนบ้าง แต่ก่อนกลุ่ม อสังหาฯ ก็เคยรุ่งเรืองมากๆ แล้วก็วูบไปด้วยวิกฤตเศรษฐกิจ ดังนั้น ก็ต้องเข้าใจหลักของ “ความไม่เที่ยง” ไว้ด้วยครับ

3. รายได้บริษัทก็ดี แต่โบนัสน้อยลง

อย่างที่บอกว่า เราต้องดูจาก “กำไร” ไม่ใช่ “รายได้” เพราะรายได้อาจจะลดลงได้ถ้าบริษัทมีค่าใช้จ่ายเพิ่มขึ้น เช่น

* เอาเงินไปลงทุนเป็นทรัพย์สิน ขยายออฟฟิศ ซื้ออุปกรณ์เทคโนโลยี ค่าเช่าอุปกรณ์ต่างๆ

* ขยายทีมงาน รับพนักงานเพิ่มหลายอัตรา

* ต้นทุนสินค้า วัสดุต่างๆ แพงขึ้น ราคาค่าแรงงานฝีมือ ค่าจ้างแพงขึ้น

แน่นอนล่ะว่า พนักงานระดับล่าง มักจะไม่ค่อยได้รับทราบอะไรกับการตัดสินใจทางบริหารหรอก ว่าเอาเงินไปทำอะไรบ้าง เงินโบนัสมันขึ้นๆลงๆ เลยเหมือนเป็นชะตากรรมที่เราๆไม่ค่อยจะได้รู้แต่ต้องพลอยรับเยอะ-รับน้อยไปด้วย แต่ก็หวังว่าให้เข้าใจหลักการเรื่องโบนัสตรงนี้ครับ แล้วจะได้ไม่เข้าใจผิดนะครับ (แต่ถ้าใครเป็นผู้บริหารที่ดี และให้พนักงานเป็นส่วนหนึ่งของบริษัทก็ควรชี้แจงสถานะไว้บ้าง เขาจะได้เข้าใจครับ)

4. ได้โบนัสบ้าง ไม่ได้บ้าง ถือว่าเป็นความผิดบริษัทหรือไม่ ฟ้องร้องได้หรือไม่

ต้องอธิบายกันก่อนเรื่องแรก คือ โบนัส นั้นเป็นสิ่งที่อยู่นอกเหนือกฎหมายแรงงาน หมายความว่า เป็นความพึงพอใจที่นายจ้าง จะตอบแทนลูกจ้าง จะมากจะน้อย หรือจะไม่ให้ก็ไม่ผิดกฎหมายครับ

เว้นเสียแต่ มีการตอบแทนจนเป็นปกติวิสัย หรือได้ตกลงเป็นสัญญากันไว้ก่อน

* ปกติวิสัย หมายความว่า ถ้านายจ้างจ่ายโบนัส 2 เดือน ไปทุกๆปี โดยไม่ได้คำนวณจากผลกำไร จะมากจะน้อย เขาก็จ่ายคุณ 2 เดือนมาตลอดหลายๆปี กฎหมายอาจจะตีความไปตาม พ.ร.บ. แรงงานสัมพันธ์ว่า เป็นการปฏิบัติที่เสมือนข้อตกลงกันไว้ เสมือนสวัสดิการหนึ่งทางพฤตินัย (ซึ่งบริษัทส่วนใหญ่ จึงเลือกที่จะคำนวณให้โบนัสมากน้อยตาม ผลกำไรบริษัท เพื่อจะได้ไม่โดนพิจารณาเป็น “ปกติวิสัย” ครับ)

* กรณีเป็นสัญญากันไว้ก่อน บางบริษัทจะทำสัญญาจ้างที่ดึงดูดใจ ด้วยการลงเนื้อหาประมาณว่า จะให้โบนัสอย่างน้อย x เดือน (สำหรับตำแหน่งนี้) ดังนั้นถ้าผิดจากนี้ ก็ฟ้องร้องได้ครับ

 

หวังว่าจะได้เข้าใจเรื่องของโบนัสกันมากขึ้นนะครับ อย่างไรก็ตาม สำหรับปี 2554 ที่ผ่านมา มีวิกฤติน้ำท่วม ผลกำไรต่างๆอาจจะไม่ค่อยดีนัก ใครๆก็อยากได้โบนัสครับ แต่ก็ต้องเข้าอกเข้าใจกันด้วยว่าบริษัทประสบปัญหาหรือเปล่านะครับ โชคดีทุกๆคนครับ

ผู้จัดการ ลิ้นทอง

ผู้จัดการ ลิ้นทอง

ติดตาม ! เรื่องงาน หางาน ปรึกษาเรื่อง บน Facebook คลิกเลยที่นี่

    ( #7898 ) โบนัส มากน้อย ขึ้นอยู่กับอะไรกันแน่ ฟ้องร้องได้ไหม

    อ่านแล้ว เห็นด้วยกับความเห็นที่ 1

    ของขึ้นเหมือนกัน ตรงคำว่า “ฟ้องร้อง”

    พูดจาเหมือนคนไม่มีการศึกษา เอาแต่ได้ ไม่รู้แม้กระทั่งโบนัสคืออะไร

    เจอมาเยอะแล้ว ไอ้พวกไปก่อหนี้ก่อสินกับไอ้พวก นั่งฝันนั่งวางแผนกันว่าโบนัสออกจะเอาไปใช้ทำอะไรดีน้าาา ……………… วาดวิมานในอากาศ

    พอเงินออกมาไม่ได้ดั่งใจก็โทษบริษัท ลืมชะโงกดูเงา ว่าที่ผ่านมาในสายตาผู้ใหญ่ คุณทำอะไรบ้าง ลืมดูว่าบริษัทได้กำไรเยอะมั้ย แล้วก็ลืมไปว่า

    มึงไม่ได้ไปลงทุนกับเค้ามึงไปเสือกเรื่องอะไรกับกำไรเค้า

    SME, มกราคม 19, 2013 9:28 am

    ( #7897 ) โบนัส มากน้อย ขึ้นอยู่กับอะไรกันแน่ ฟ้องร้องได้ไหม

    แล้วส่วนราชการเอาผลกำไรที่ไหนมาจ่ายโบนัสข้าราชการครับ ในเมื่อทำอะไรก็มีแต่ขาดทุน แถมเงินที่เอามาใช้จ่ายก็เป็นภาษีของประชาชนทั้งนั้น แบบนี้ประชาชนฟ้องร้องได้ไหมครับ

    ตน ค้น ตน, มกราคม 19, 2013 7:59 am

    ( #7896 ) โบนัส มากน้อย ขึ้นอยู่กับอะไรกันแน่ ฟ้องร้องได้ไหม

    มันเป็นทั้ง 2มุมมอง ถ้าคุณได้เป็นนายจ้างจะมองอีกแบบนึง

    (อยากเก็บกำไรทั้งหมดไว้ ไม่อยากจ่ายหรอกโบนัส แต่ส่วนมากก็ต้องให้ 1เดือน)

    ถ้าเป็นพนักงานก็ตามปรกติ ก็คิดอีกแบบ

    (ทำงานหนักชิบหาย กำไรก็เยอะ ทำไมให้โบนัสแค่นี้)

    ความเห็นส่วนตัวนะครับ ใครเป็นลูกจ้าง ถามตัวเองได้ ลูกจ้างไม่แคร์หรอกว่าบริษัทจะกำไร หรือ ขาดทุน มองแต่ที่รายได้ปีละหลานล้าน .. เวลาทำงานก็ ค่อยๆทำไป ไม่ค่อยกระตือรือร้นสักเท่าไร มีงานก็ทำ ไม่มีก็นั่งว่าง (ผมพูดถึงส่วนมากนะครับ) น้อยคนมากที่ขยันเพื่อก้าวหน้าในหน้าที่ … เจ้าของบริษัทลง 1000ล้าน เพื่อกำไร 100ล้าน คนเป็นพนักงานไม่ได้ลงทุนอะไรเลยครับ ใช่ครับที่ลงแรง แต่พนักงานก็ได้รับเงินเดือนเป็นการตอบแทน .. เวลาบริษัทขาดทุน พนักงานทำไงครับ …

    ผู้เป็นเจ้าของ เขาควักเงินมาลงทุน ย่อมหวังผลกำไร มันมีความเสี่ยงนะครับ ไม่ใช่ว่าจะทำธุรกิจมันง่าย .. ถ้าง่ายมาก พนักงานควรเก็บเงินสักไปเริ่มธุรกิจเอง บางคนก็ประสบความสำเร็จ บางคนก็ไม่ ต้องกลับมาเป็นพนักงานเหมือนเดิม ..

    เป็นเจ้าธุรกิจ เขาคิดถึงเรื่องงานตลอดเวลา (โดยเฉพาะพวกธุรกิจเล็ก SME) งานก็เข้าเช้า 8โมง เลิกก็สายกว่าพนักงานอีก (หลัง 5.30) กลางคืน โทรศัพท์ก็ต้องรับ เสาร์ อาทิตย์ก็ทำหมดถ้าจำเป็น มีปัญหาต้องแก้เรื่อยๆ

    เป็นพนักงานส่วนมากก็ ทำงานตามเวลา เลิกงานปุ๊ปก็แทบไม่ต้องคิดถึงเรื่องงานอีกเลย สบาย ไม่ปวดหัว

    เขียนซะยาว แค่อยากบอกว่า ถ้าุคุณเคยเป็นทั้ง ลูกจ้าง และ เจ้าของกิจการ คุณจะเข้าใจ ..

    uytir, มกราคม 18, 2013 5:01 pm

    ( #7895 ) โบนัส มากน้อย ขึ้นอยู่กับอะไรกันแน่ ฟ้องร้องได้ไหม

    บริษัท. มีกำไรหรือไม่มีกำไร ก็อยากได้โบนัส
    แต่
    ถ้าบริษัท ขาดทุนจะยอมลดเงินเดือนไหมละ

    หมายเหตุ – ถ้าได้โบนัสก็ดี(แสดงความดีใจด้วย)
    แต่ถ้าไม่ได้ ก็อย่ามาบ่น หรือ จะฟ้องร้อง ,ประท้วง กัน ทำงานก็ได้เงินเดือนทุกเดือน

    ก็นะ.., มกราคม 17, 2013 1:09 pm

    ( #7894 ) โบนัส มากน้อย ขึ้นอยู่กับอะไรกันแน่ ฟ้องร้องได้ไหม

    พอ คห1 พูดความจริง ออกมาดิ้นกันใหญ่
    โบนัสเป็นสิทธิ์ของนายจ้างจะให้ไม่ให้ก็ได้
    เห็นไม่จ่ายโบนัสก็ประท้วง ถ้าเขาไม่ให้ก็
    ลาออกไปหาที่ๆ โบนัสเยอะๆ อยู่

    GUYOKUNG, มกราคม 17, 2013 11:58 am

    ( #7886 ) โบนัส มากน้อย ขึ้นอยู่กับอะไรกันแน่ ฟ้องร้องได้ไหม

    ของคณะแพทยศาสตร์วชิรพยาบาล กทม.สั่งจ่ายโบนัสตั้งแต่ 21 ธ.ค.2555 จนป่านนี้ัเงินโบนัส ยังไม่ออกเลย หน่วยงานอื่นเขาได้กันหมดแล้ว โปรดเห็นใจข้าราชการและลูกจ้างที่เงินเดือนน้อยด้วยเถอะ

    as, มกราคม 15, 2013 10:30 pm

    ( #7851 ) โบนัส มากน้อย ขึ้นอยู่กับอะไรกันแน่ ฟ้องร้องได้ไหม

    เลียไม่เป็น…
    …ทำไงดี…………???

    VNT, มกราคม 2, 2013 12:56 pm

    ( #7850 ) โบนัส มากน้อย ขึ้นอยู่กับอะไรกันแน่ ฟ้องร้องได้ไหม

    พูดไม่ออก……..??

    VNT, มกราคม 2, 2013 12:41 pm

    ( #7302 ) โบนัส มากน้อย ขึ้นอยู่กับอะไรกันแน่ ฟ้องร้องได้ไหม

    เราติดหนี้บัตเครดิต พอสิ้้นปีมาเขาสามารถหักเงินโบนัดของเราได้หรือปาวครับ

    กิตติวินท์ เอกมณีทรัพย์, กันยายน 19, 2012 3:05 am

    ( #6436 ) โบนัส มากน้อย ขึ้นอยู่กับอะไรกันแน่ ฟ้องร้องได้ไหม

    ถ้านายจ้างมีความคิดแบบคุณ คห.1 ทุกคน … พวกมึงก้อทำงานกันเองเถอะครับ ไม่ต้องจ้างใครแล้ว

    longlife, เมษายน 11, 2012 10:28 am

    ( #5943 ) โบนัส มากน้อย ขึ้นอยู่กับอะไรกันแน่ ฟ้องร้องได้ไหม

    โบนัสเหรอ555 ให้ก็ได้ไม่ให้ก็ได้ ผมเคนขอเบี้ยขยันนายฝรั่ง เขาตอบได่ดีมาก
    ” บริษัทจ้างคุณมาทำงานแล้ว บริษัทต้องจ้างให้คุณขยันด้วยหรือ555 “

    ืnikole, กุมภาพันธ์ 1, 2012 10:16 am

    ( #5940 ) โบนัส มากน้อย ขึ้นอยู่กับอะไรกันแน่ ฟ้องร้องได้ไหม

    แหมถามหาโบนัสคนอื่นเค้าลูกจ้างรายวันเค้าขอแค่มีงานทำเค้าก็ดีใจแล้วพวกอยากได้โบนัสอ่ะเคยทำงานได้สมกับโบนัสที่อยากได้ไหม……….วันๆทำงานไปงั้นรอสิ้นปีเพื่อรับโบนัสบริษัทคงเจริญชิบหายหละ

    1324, มกราคม 31, 2012 2:41 pm

    ( #5937 ) โบนัส มากน้อย ขึ้นอยู่กับอะไรกันแน่ ฟ้องร้องได้ไหม

    คห1
    ถ้าลูกจ้างคุณไม่ทำเชี่ยไรเลยคุณยังจะจ้างเค้าอยู่ทำใมกันครับ แล้วยังจะมานั่งบ่น..พ่อมรึงนะละตาย

    ฉันเอง, มกราคม 30, 2012 8:25 pm

    ( #5936 ) โบนัส มากน้อย ขึ้นอยู่กับอะไรกันแน่ ฟ้องร้องได้ไหม

    โบนัสเป็น เหมือนกับ กำไร ของเจ้าของกิจการที่สามารถจะให้ก็ได้หรือไม่ให้ก็ได้ ไม่สามารถฟ้องร้อง—แต่……สามารถเรียกร้องจากเจ้าของโดยตรงได้ ส่วนจะได้รับโบนัสหรือไม่นั้น…ก็แล้วแต่เจ้าของกิจการครับ…..เพราะ การทำงานในบริษัทหนึ่ง ข้อตกลงตามกฏหมายแรงงานคือ ตามที่ตกลงกันไว้……แต่ห้ามต่ำกว่ากฏหมายแรงงานกำหนดไว้

    คุณชายไก่, มกราคม 30, 2012 7:57 pm

    ( #5931 ) โบนัส มากน้อย ขึ้นอยู่กับอะไรกันแน่ ฟ้องร้องได้ไหม

    เอาน่า

    dfgdfgdg, มกราคม 30, 2012 11:09 am

    ( #5925 ) โบนัส มากน้อย ขึ้นอยู่กับอะไรกันแน่ ฟ้องร้องได้ไหม

    เงินเดือนขั้นต่ำ 15000 ได้รู้กันนะว่า โบนัสจะเป็นอย่างไร
    จริงๆแล้วโบนัส ทันขึ้นอยู่กับความพอใจของผู้บริหารว่าจะให้หรือไม่ให้
    แต่ตามหลักจริยธรรมแล้ว ก็ควรให้ถ้ากำไรเป็นพันล้าน แต่จะไม่ให้ลูกน้องก็
    ไม่มีสิทธิ์ไปเรียกร้อง เพราะเค้าก็จ่ายเงินเดือนคุณอยู่ทุกเดือน พวกลูกน้องส่วนใหญ่
    การมองภาพรวมของธุรกิจ หรือ การวางแผน และต่างๆอีกมากมายที่ไม่สามารถสู้ผู้บริหารได้ถึงได้
    เป็นแต่ลูกน้อง บางทีคุณรู้หรือไม่ว่าผู้บริหารเค้าเหนื่อยแค่ไหนกว่าจะมาเป็นบริษัทๆนึง
    ต้องทำอะไรบ้าง ยิ่งเริ่มใหม่นี่ จบ โบนัสไม่ต้องคิด สรุปง่ายๆ คุณมีเงินเดือน
    พอใจกับเงินเดือนที่เรียกก็น่าจะเพียงพอแล้วนี่ จะหวังโบนัสไปทำไม เพราะมันก็ไม่จ่างจากหวยหรอก
    ได้ก็ดี ไม่ได้ก็มีเงินเดือน เห้อ เซ็งพวกลูกจ้างกับคำว่าโบนัส ผมว่า ไม่พอใจลาออกครับ จบ
    ย้ำ ลาออกเลยครับ เพราะผมคิดว่าคุณออกมาเรียกร้องเอาโบนัสแสดงว่า ผลงานการงานคุณต้องดีเลิศเป็นแน่แท้ เพราะฉะนั้นออกเลยครับไปหาสมัครที่เค้าโบนัสเยอะๆเพราะน่าจะรับคุณเข้าไปทำงานได้ง่ายๆ
    จะได้ไม่ต้องมาบ่นเรื่องโบนัสกัน

    taong, มกราคม 29, 2012 2:56 pm

    ( #5923 ) โบนัส มากน้อย ขึ้นอยู่กับอะไรกันแน่ ฟ้องร้องได้ไหม

    ขอกระถืบหน้าทีนะคับ คห1^^

    Darthvader, มกราคม 29, 2012 9:39 am

    ( #5922 ) โบนัส มากน้อย ขึ้นอยู่กับอะไรกันแน่ ฟ้องร้องได้ไหม

    ถืบหน้าทีได้คับ คห-1 นะตรีนวางตาเฉยๆก็ได้นะ นะ

    Darthvader, มกราคม 29, 2012 9:36 am

    ( #5921 ) โบนัส มากน้อย ขึ้นอยู่กับอะไรกันแน่ ฟ้องร้องได้ไหม

    คห1 ก็พูดเกินไป…..
    แต่ถามว่าจริงมั้ย?
    ก็จริงของเค้า เอ้อมันน่าคิด……..

    OMG, มกราคม 29, 2012 2:18 am

    ( #5918 ) โบนัส มากน้อย ขึ้นอยู่กับอะไรกันแน่ ฟ้องร้องได้ไหม

    เบืื่อพวกลูกจ้างว่ะ วันๆ ก็หวังจะเอาแต่โบนัส กี่เท่า กี่เท่า พูดกันอยู่นั่น ทำงานกันบ้างไหม ขยันกันบ้างไหม บริษัทไม่มีกำไร จะเอาโบนัสที่ไหนมาให้พวกมรึง ทำงานก็อย่างเหี้ย เช้าชามเย็นชาม บริษัทไม่มีกำไรช่างแมร่ง ยอดขายก็ไม่ทำ อะไรก็ไม่เชี่ยไรสักอย่าง แล้วสิ้นปี นั่งรอโบนัส พ่อมรึงตาย…..
    ไม่มาเป็นนายจ้างมั่ง ขยันทำงาน เอาใจใส่งาน ทำประโยชน์ผลกำไรให้นายจ้าง รักงาน รักบริษัท อย่างนี้สิ ถึงขาดทุน นายจ้่างเค้าก็ยังเห็นความพยายาม เจอลูกจ้างเชี่ยๆมาเยอะ เลยของขึ้น

    mnjk, มกราคม 28, 2012 9:55 pm

แสดงความเห็น

ผู้สนับสนุน